საქართველოში სუროგაციის სრული აკრძალვის შესახებ მიღებული გადაწყვეტილება დღეს გაჟღერდა და გაკეთდა განმარტება, რომ საკითხის საკანონმდებლო დონეზე დარეგულირება უახლოეს პერიოდში მოხდება.
პროცედურულად, სიახლე დაინიცირდება საკანონმდებლო ორგანოში, შესაბამისი პროცედურების გავლის შემდეგ კი კანონი სამი მოსმენით დამტკიცდება. ზუსტი ვადები ჯერ უცნობია, თუმცა მთავარი უკვე დაფიქსირებულია - პოლიტიკური ნება.
უმრავლესობის ლიდერმა განმარტა მმართველი გუნდის გადაწყვეტილების მიზეზები; თქვა, რომ გადაწყვეტილება ეფუძნება ეთიკურ და სამართლებრივ რისკებს: ქალის სხეულის კომერციალიზაციის, ექსპლუატაციის, არაკეთილსინდისიერი შუამავლების, ბავშვთა უფლებების უხეში დარღვევის და სხვა.
ხაზგასმით აღინიშნა, რომ აკრძალვა არ ეხება ინვიტრო განაყოფიერებას, მისი აკრძალვა არ განიხილება. ეს სამედიცინო ჩარევა რეპროდუქციის მიმართულებაში კვლავ შეუზღუდავად რჩება.
როგორც საპარლამენტო უმრავლესობის ლიდერმა დღეს გამართულ ბრიფინგზე განაცხადა, სუროგაციის საკითხთან დაკავშირებით აქტიური კონსულტაცია აქვთ საქართველოს საპატრიარქოსთან. ცნობილია, რომ ეკლესია არაბუნებრივი გზით შობადობის წინააღმდეგია.
სუროგაცია არის რეპროდუქციული მეთოდი, რომლის დროსაც ქალი - სხვა პირის ან წყვილის შეთავაზებას თანხმდება - ორსულდება და აჩენს ბავშვს. ხელოვნურად განაყოფიერებული ემბრიონი სუროგატი დედის საშვილოსნოში გადააქვთ - ბავშვის მშობლად კი მიიჩნევა დამკვეთი წყვილი.
საქართველოში სუროგაციის დაშვების ისტორია ასეთია - კანონმდებლობით, რეპროდუქციის ეს მეთოდი კანონით დასაშვები გახდა 1997 წელს, თუმცა ამ გზით პირველი ბავშვი დაიბადა კანონის მიღებიდან 10 წელიწადში, 2007 წელს. მას შემდეგ ეს სერვისი საკმაოდ განვითარდა და დარეგულირდა როგორც სამართლებრივი მხარე, ისე სამედიცინო და კომერციული საქმიანობის სფერო.
ამ დრომდე, სუროგაციასთან დაკავშირებულ პროცედურებს კანონი არეგულირებს. სუროგაციის აკრძალვაზე საუბარი იყო 2023 წელსაც, თუმცა მოგვიანებით კანონპროექტის განხილვა შეჩერდა - ამჯერად კი გადაწყდა, რომ სუროგაცია სრულად აიკრძალება.
რაც შეეხება კომერციული მიზნით სუროგაციას - როგორც დღევანდელ ბრიფინგზე ითქვა, შემთხვევების უმრავლესობა არის უცხო ქვეყნის მოქალაქეების დაკვეთა, ეს წარმატებული ბიზნესია და აკრძალვის გადაწყვეტილება იქნება მნიშვნელოვანი დარტყმა ეკონომიკაზე, თუმცა, მმართველი გუნდის განმარტებით, ეკონომიკური ეფექტი ვერ იქნება ჩამოთვლილი რისკების საპირწონე.
მნიშვნელოვანია, რომ აკრძალვის კანონის მიღების შემდეგ აღსრულება მკაცრად გაკონტროლდეს, რომ ამ ყველაფერმა არ მიიღოს არალეგალური საქმიანობის სახე.
მას შემდეგ, რაც პარლამენტი დაამტკიცებს სუროგაციის სრულ აკრძალვას საქართველო შეუერთდება ევროპის ქვეყნების საკმაოდ ვრცელ ჩამონათვალს, და არა მხოლოდ ევროპის, მსოფლიოს განვითარებული ქვეყნების რიცხვს, სადაც სუროგაცია სრულად იკრძალება.